دنیای زیبای کامپیوتر

از زمانی که این مفهوم در سیستم‌عامل‌های ویندوز معرفی شد، پردازش ۶۴ بیتی با تغییرات زیادی روبرو بوده است. نه تنها کامپیوترهایی که نسخه ۶۴ بیتی ویندوز را اجرا می‌کنند، سریعترند و بازدهی بهتری نسبت به سیستم‌های ۳۲ بیتی دارند، بلکه به علت اینکه قادرند داده‌های بیشتری در هر چرخه ساعت پردازش کنند، حافظه بیشتری را پشتیبانی کنند و محاسبات عددی را سریع‌تر انجام دهند، از قابلیت مقیاس پذیری بالاتری برخوردارند. ویندوز ۷ دو معماری مختلف ۶۴ بیتی را پشتیبانی می‌کند:

- x64        این معماری بر اساس الحاقات ۶۴ بیتی به مجموعه دستورالعمل‌های x86 بنا شده است که در پردازنده‌های AMD Opteron (AMD64)، پردازنده Intel Xeon با فناوری الحاقات ۶۴ بیتی و دیگر پردازنده‌ها  وجود دارد. این معماری پردازش ۳۲ بیتی را همراه با پردازش الحاقی ۶۴ بیتی ارائه می‌کند و امکان پردازش همزمان ۳۲ و ۶۴ بیتی را فراهم می‌کند.

- IA64      این معماری بر اساس معماری پردازنده EPIC (پردازش صریح موازی دستورالعمل‌ها) بنا نهاده شده است که در پردازنده‌های Intel Itanium (IA64) و دیگر پردازنده‌ها وجود دارد. این معماری پردازش مادرزاد ۶۴ بیتی را ارائه می‌کند و امکان رسیدن برنامه‌های ۶۴ بیتی را به بازدهی بهینه فراهم می‌کند.

پردازش ۶۴ بیتی برای انجام کارهایی طراحی شده است که تشنه حافظه بوده و نیاز به محاسبات عددی سنگین دارند. با پردازش ۶۴ بیتی، برنامه‌ها قادرند مجموعه داده‌های بزرگ را یک‌جا روی حافظه فیزیکی (RAM) قرار دهند و بدین ترتیب نیاز به فایل پیج روی دیسک کاهش یافته و بازدهی را بطور چشمگیری افزایش می‌دهد. مجموعه دستورالعمل‌های EPIC به پردازنده‌های ایتانیومی این امکان را می‌دهد که تا ۲۰ عمل را همزمان انجام دهند.

در حال حاظر، رابط‌های رایج میان‎افزاری عبارتند از:

-          سیستم ورودی/خروجی پایه (BIOS)

-          رابط میان‌افزار قابل توسعه (EFI)

-          رابط میان‌افزار قابل توسعه انحصاری (UEFI)

کامپیوترهای ایتانیوم تفاوت‌های زیادی با سیستم‌های x86 و x64 دارند. کامپیوترهای ایتانیوم از جدول پارتیشن GUID یا GPT استفاده می‌کند در حالی که در معماری x86 از BIOS و قطاع بوت اعظم (MBR) استفاده می‌شود. کامپیوترهای x64 از UEFI حول BIOS یا EFI استفاده می‌کنند. یعنی در مدیریت کامپیوتر در هریک از این معماری‌ها، تفاوت‌هایی وجود دارد که بیشتر در زمان راه‌اندازی و پیکربندی دیسک به چشم می‌خورند. بهرحال، با مقبولیت بیشتر و استفاده از UEFI و توانایی ویندوز ۷ در استفاده از MBR و GPT مستقل از نوع میان‌افزار، معماری درونی تراشه حتماً وابسته به میان‌افزار یا نوع دیسک خاص نیستند.

در بیشتر موارد، سخت‌افزار ۶۴ بیتی با برنامه‌های ۳۲ بیتی سازگارند. هرچند برنامه‌های ۳۲ بیتی روی سخت‌افزار ۳۲ بیتی بازدهی بهتری دارند. نسخه‌های ۶۴ بیتی ویندوز هردو برنامه‌های ۳۲ بیت و ۶۴ بیت را  با لایه شبیه ساز x86 ویندوز روی ویندوز ۶۴ (WOW64) اجرا می‌کند. زیرسیستم WOW64 برنامه‌های ۳۲ بیت را از ۶۴ بیت جدا می‌کند. بدین ترتیب از ایجاد مشکل در سیستم فایل و رجیستری جلوگیری می‌شود. سیستم عامل تعامل بین مرزهای ۳۲/۶۴ بیت را برای COM و کارهای اولیه ای مانند برش، کپی و الصاق به کمک کلیپ بورد انجام می‌دهد. بهرحال، پردازه‌های ۳۲ بیت قادر به بارگذاری کتابخانه‌های DLL 64 بیتی نیستند و پردازه‌های ۶۴ بیتی قادر به بارگذاری کتابخانه‌های ۳۲ بیتی نمی‌باشند.

در انتقال به پردازش ۶۴ بیتی، شاید بخواهید بدانید که کدام کامپیوترها از سیستم‌عامل‌های ۶۴ بیتی پشتیبانی‌ می‌کنند، کدام سیستم‌ها دارای سیستم‌عامل ۶۴ بیتی می‌باشند. با پاورشل ویندوز می‌توان این کار را انجام داد:

-       دانستن اینکه کدام سیستم دارای سیستم عامل ۶۴ بیتی است با استفاده از خصوصیت OSArchitecture از شیء Win32_OperatingSystem  ممکن است. مثالی از خروجی نمونه بصورت زیر است:

> get-wmiobject –class win32_operatingsystem | format-list osarchitecture

osarchitecture : 32-bit

-       دانستن اینکه کامپیوتر شما از سیستم‌عامل  ۶۴ بیتی پشتیبانی می‌کند با استفاده از خصوصیات Name و Description از شیء Win32_Processor ممکن است.

> get-wmiobject –class –win32_processor | format-list name,description

name       : Intel® Core™ ۲ Quad CPU @ 2.66GHz

description: x64Family 6 Model 15 Stepping 7

در نمونه اول، کامپیوتر شما نسخه ۳۲ بیتی از ویندوز را اجرا می‌کند. در نمونه دوم کامپیوتر دارای یک پردازنده ۶۴ بیت است. در نتیجه می‌دانید که سیستم شما قابل ارتقا به نسخه ۶۴ بیت ویندوز ۷ است.